Ο Βυζαντινός της Ζωοδόχου Πηγής. Σύμφωνα με την αναφορά της Εφορίας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Κρήτης, είναι η μοναδική βυζαντινή εκλησία της περιοχής του οικισμού, ενώ η καθηγήτρια της Βυζαντινής αρχαιολογίας του πανεπιστημίου του Ρεθύμνου,κυρία Παπαδάκη αναφέρει ότι αγιογραφήθηκε στα 1399. Η Εκλησία αυτή αναστηλώθηκε και με την βοήθεια της αρχαιολογικής υπηρεσίας, από 15 Φεβρουαρίου 1979 μέχρι 9 Μαΐου 1986, οπότε έγινε και η πρώτη θεία λειτουργία μετά από «ο Θεός» ξέρει πόσα χρόνια.
Τα Δαμάνια είναι χωριό και πρώην κοινότητα της επαρχίας Μονοφατσίου του νομού Ηρακλείου με 393 κατοίκους (απογρ. 2001). Η θέση του είναι στις νοτιοανατολικές πλαγιές του υψώματος Όφις, κοντά στη Μονή Επανωσήφη. Σήμερα αποτελεί την έδρα του ομώνυμου τοπικού Διαμερίσματος του Δήμου Νίκου Καζαντζάκη. Η απόστασή του από το Ηράκλειο είναι 33,7 χλμ. Η αμπελοκαλλιέργεια και η ελαιοκομία είναι οι κύριες ασχολίες των κατοίκων του οικισμού.
